Kaza Raporları

Başbakan Menderes’in düşen uçağı

  • Son Güncelleme: 17/02/19 23:47:56
  • 3

Yıl 1959… Kıbrıs görüşmelerinde tansiyon zirveye vurmuştu. Başbakan Adnan Menderes ve ekibini taşıyan Türk Hava Yolları uçağı, İstanbul’dan havalanmış, Londra’ya gidiyordu. İngiltere, Türkiye ve Yunanistan Kıbrıs konusunda son gelişmeleri tartışacaktı. 60 yıl önce tarihler 17 Şubat 1959’u gösterirken ne yazık ki Başbakan Menderes’i taşıyan uçağın seferi, Gatwick Havalimanı son bulacaktı. Ormana düşen THY’nin Viscount uçağında 14 kişi hayatını kaybederken Başbakan Menderes kazayı hafif yaralı olarak atlatacaktı… 

Bu kaza neden olmuştu?

İSTANBUL-ROMA-LONDRA

İstanbul Yeşilköy’den havalanan ve o dönem THY filosunun en büyük yolcu uçağı olan TC-SEV tescilli Viscount 794D uçağı, uzun uçuşunda önce Roma’da yakıt ikmali yapacaktı. Uçak bir yıl önce THY filosuna katılmıştı. 

Uçuşun ilk bacağı sorunsuz tamamlandı. Yakıt alındı. TC-SEV 13.02’de Roma’dan havalandı. Yerel saatle 15.56’da uçak Abbevile’i geçti ve Londra Heathrow Havalimanı ile pilotlar temas kurdu. 

Epsom NDB’yi kat eden uçağa hava trafik kontrol merkezi, görüşün hızla düştüğü bilgisini verdikten sonra Londra’daki bir diğer meydan olan Gatwick’e divert edebileceklerini söyledi.

Önce yedek meydanları olan Paris’e gitmeyi planlayan pilotlar, sonrasında karar değiştirdi ve Londra’nın 40 kilometre güneyindeki Gatwick’e iniş yapacaklarını hava trafik kontrol merkezine bildirdiler.

Saat 16.21’i gösterirken radar vektörü alan uçak Gatwick tarafına doğru döndü. İlk noktaları ise Mayfiled NDB’ydi. Burada Gatwick Havalimanı Hava Trafik Kontrol Merkezi (ATC) ile temasa geçtiler. 09 pisti için ILS yani Aletli Yaklaşma Sistemi kullanmak üzere TC-SEV uçuşuna devam etti. 

Uçak önce 4 bin, ardından 2 bin ve en son olarak da 1500 feet irtifaya indi. Viscount, 280 baştan yaklaşma yapacağı 090’a dönerken rotadan kaymaya başlamıştı.

Gatwick’teki son hava durumunda rüzgar sakin, görüş 2000 metreydi. Bulut tavanı ise 600 feet yani yaklaşık 200 metredeydi.

ILS YAKLAŞMASI

Pilotlar dönüşün ardından pist başına 5 deniz mili (9,2 km) yaklaşım mesafede ILS hattına oturduklarını teyit ettiler. Ardından ATC uçağa kule ile temas kurmasını söyledi. Bunlar kayıtlara geçen son konuşmalardı.

Alçalmalarını sürdüren pilotlar, pist başına yaklaşık 5 km mesafede ormanlık alana düştü. Uçağın iniş takımları açıktı. Ormana vurma ile birlikte kuyruk bölümü koptu. Viscount’un kokpit ve orta gövdesi ise vurmanın etkisiyle tekrar havalandı. Kuyruğun bir kaç yüz metre ilerisine düştü. Aralarında Başbakan Adnan Menderes’in de bulunduğu kurtulanlar, uçağın kuyruk bölümünde oturanlardı. Kokpitteki dört pilot, THY Genel Müdürü de dahil olmak üzere 8 mürettebattan 5’i, 16 yolcudan da 9’u toplam 14 kişi bu kazada hayatını kaybetmişti.

Uçağın sorumlu kaptan pilotu Münir Özbek (38), uçuş eğitimini İngiltere’de aldıktan sonra Türk Hava Kuvvetleri’nde uçmuştu. 1956’da THY’ye geçmişti. Kazadan önce aynı zamanda baş pilot görevindeydi. 7 bin 716 saatlik uçuş tecrübesinin 216 saati Viscount’taydı. Son üç aydı ILS ve bir GCA yaklaşması yapmıştı.

İkinci pilot koltuğunda ise Kaptan Pilot Lütfi Biberoğlu (35) oturuyordu. 1945’te İngiltere’de uçuş eğitimi tamamladıktan sonra 1950’ye kadar Türk Hava Kuvvetleri’nde uçmuş, sonra THY’ye geçmişti. Toplam 5 bin 504 saatinin 103’ü Viscount uçaklarındaydı. Son 6 ayda 2 GCA yaklaşması yapmış hiç ILS kullanmamıştı. Ancak simülatör eğitiminde 24 ILS ve 22 GCA yaklaşması yapmıştı. Uçuşta aynı zamanda telsiz konuşmalarını gerçekleştiriyordu.

Kaptan Pilot Sabri Kazmanoğlu, gözlemce koltuğunda, seyrüseferci koltuğunda da Kaptan Pilot Gündüz Tezel oturuyordu.

KAZA KIRIM RAPORU

İngiliz Kaza Kırım Araştırma Ekipleri, kaza sonrasında detaylı bir rapor hazırladı. Uçağın tüm bakımları yapılmıştı. Kaza anına kadar pilotların tüm kumandalarına itaat etmişti. Uçuş ekiplerinin lisansları, eğitimleri bu seferi yapmak için uygundu. Keza havalimanının yaklaşma ve seyrüsefer sistemleri de kusursuz çalışıyordu.

AKLIMA TAKILAN SORULAR…

Uçuş ekibi, Başbakan Menderes’i toplantıya yetiştirmek üzere Londra’ya uçuyordu. Heathrow Havalimanı sis nedeniyle kapandığında ‘divert’ yani başka havalimanına yönelme konusunda gerekli hazırlık yapılmış mıydı?

Başbakan Menderes ve kazada hayatını kaybederek ilk ‘Şehit THY Genel Müdürü’ olan Abdullah Parla’nın olması, ekip üzerinde bir baskı oluştur mudur?

Neden pilotlar son yaklaşmaya dönerken solda kaldı?

Niye yaklaşmaya devam edildi?

Elimizde ne yazık ki CVR yani Kokpit Ses Kayıt cihazının orijinal kaydı yok…

 

 

 

 

Kaynak: www.kokpit.aero

Facebook

Kokpit Aero

Yorum Yap