Lübnan Hava Kuvvetleri yeniden yapılanıyor

  • 17/02/2019 11:50

Yazı: Jeroen van Veenendaal 

Fotoğraflar: DutchAviationPhoto.com

Uzun yıllar atıl kalan Lübnan Hava Kuvvetleri, son yıllarda alınan yeni uçaklar ile tekrar operasyona başladı. Özellikle sınır güvenliği konusuna odaklanan hava kuvvetleri, muharip güçlerini de artırıyor.

Lübnan Hava Kuvvetleri (LAF) 1949’da kuruldu. Oluşturulan ilk filo İkinci Dünya Savaşı’nda İngiltere, İtalya ve Fransa’dan kullanılmış uçakların hibe edilmesiyle oluşturulmuştu.

LAF, filosunda Hawker Hunter ve Mirahmet IIIEL gibi muharip jetlere de yer verdi. Bu uçakların emekli edilmesiyle filo da bir boşluk oluştu. Hatta, LAF filosu bir süre boyunca sadece helikopterlerden teşkil edilmişti. 

TERÖR RİSKİ

Ancak son yıllarda Ortadoğu’da Suriye merkezli çatışma ortamının ardından Lübnan Hava Kuvvetleri’nin yeniden canlandırılması için düğmeye basıldı. Filoya, Amerikan Cessna imalatı AC 208 Combat Caravan ile Brezilyalı Embraer’in EMB 134 Super Tucano uçakları alındı.

Bu sayede LAF terör ve güvenlik tehdidi gibi sorunlarla daha etkin mücadele edebilir hale geldi. Güvenlik sorunları arttıkça, Lübnan Hava Kuvvetleri de etkili mücadele için yeniden yapılanmakta. Önceden sadece lojistik ve insani yardım çalışmaları yapan kurum, şimdi daha çok muharip güce odaklanmış durumda.

NAHR EL-BARED ÇATIŞMALARI

2007 yılı Lübnan Hava Kuvvetleri için bir dönüm noktası oldu. Kuzey Lübnan’daki Nahr el-Bared mülteci kampı Filistinliler’e ev sahipliği yapıyordu. Bu kamp ayrıca İslami Fetih Örgütü’nün güçlü olduğu bir yerdi.  

Lübnan Güvenlik güçleri 2007’dekampa bir operasyon düzenlemek istedi. Bu zamana kadar tıbbi müdahale, arama kurtarma ve fotoğraflama görevleri üstlenen kuvvetin elinde Mk82 ve Mk84 tipi genel maksat bombalarını atacak uçak yoktu. Bu operasyon için geçici olarak UH-1H helikopterleri bomba taşıyacak şekilde modifiye edildi. Ancak uçak ihtiyacı bir kere daha ortaya çıkmıştı.

TERÖR RİSKİ

Lübnan’da terörizm tehdidinin her daim yüksek. Bu da çoğu zaman tahkim edilmiş terör hedefleri anlamına geliyor. Tahkim edilmiş hedefi vurabilecek mühimmatlar da ancak uçakla taşınabiliyor. Ancak bütçe kısıtları, Lübnan’ı daha ekonomik çözümlere yönlendirdi.

Lübnan bu konuda ilk adımı, ABD’nin verdiği destek ile 2009’da attı. Üç adet silah taşıyabilen, sivil uçaktan modifiye edilmiş AC-208 Combat Caravan uçağı teslim aldı. Bu uçaklar iki adet AGM-114 Hellfire füzesi taşıyabiliyor.

DAESH İLE MÜCADELE

Suriye İç Savaşı’nın Lübnan’ı etkilememesi imkansızdı. Lübnan Ordusu yaşanacak çatışmaları öngörüp hazırlık yaptı. DAESH ve El-Nusra örgütleri 2013 yılında Lübnan ‘ın kuzey ve kuzeybatısından ülkeye sızmaya kalkıştı. Bunun üzerine çıkan çatışmalarda LAF etkin bir rol üstlendi.  Bünyesinde bulunan Combat Caravan uçakları hedefleri titizlikle vurdu. Ayrıca SA/IAR 330 Puma ve SA342 Gazelle helikopterleri Combat Caravan’lara gereken destekleri verdi. Ayrıca yeni alınan RAVEN İHA’larının keşif uçuşları sayesinde örgütlerin mühimmat depoları da imha edildi.

SUPER TUCANO UÇAKLARI

LAF filosuna 2017 yılında Brezilyalı Embraer tarafından imal edilen A-29 Tucano uçakları katıldı. Bu uçaklar turboprop motoru ile uçuş eğitimi için tasarlanmıştı. Sonrasında modifiye edilerek yakın destek uçağı haline getirildi.

Embraer’in tasarımı, ABD merkezli olan Türk iş insanları Eren ve Fatih Özmen’in sahip oldukları Sierra Nevada şirketi tarafından üretildi. Uçaklar ABD’nin terör destek paketi kapsamında Lübnan’a verildi.

Super Tucano uçakları terör faaliyetlerine karşı etkili. Bu da uçakların hem keşif hem de saldırı özelliği taşımasından gelmekte. Her ne kadar jet savaş uçakları kadar etkili olmadığı zannedilse de Super Tucano’lar aynı mühimmatlara sahip. Aradaki tek fark turboprop sevap uçakları jetlere göre dört kat daha yavaş. Bunun dışında aynı etkin ve verimli performansa sahip.  Tucanoların masrafları da jet savaş uçaklarına göre çok düşük. Bir Tucano uçuş başına 4 bin-5 bin dolar masraf yaratırken, bu rakam jetler için 27 bin dolar civarında oluyor. 

Tucano uçakları Lübnan Hava Kuvvetleri’ne havada üstünlük sağlamıyor. Daha çok diğer güvenlik birimleri için yakın hava desteği oluyor. Ama bu bile Lübnan’ın güvenliği için kritik bir önem taşımakta.

UÇAKLAR BİRBİRLERİNİ DESTEKLİYOR

Lübnan Hava Kuvvetleri için bünyesindeki savunma platformlarının uyumlu çalışması önemli. Farklı uçaklar bir arada etkin bir savunma performansı gösteriyor. Öyleki Tucano’lar hiçbir operasyonda tek başına yer almıyor. İki adet Tucano’nun yer aldığı görevlerde en az bir adet Caravan uçağı oluyor. Böylece Hellfire roketleri için lazer sistemiyle hedef belirleniyor. Aynı şekilde Caravan uçakları Tucano uçaklarına da hedef göstermekte. Bir adet Cessna Caravan iki adet Tucano’ya uzun menzilden hedefleri gösterebilmekte.

GELİŞTİRİLMİŞ PUMA

LAF 2013 yılında Hawker uçaklarından aldığı Aden 30mm ve Matra SNEB 68 mm roket teknolojisini SA/IAR 330 Puma helikopterlerine entegre etti. Bu modifikasyon, zamanı için baya cesur bir adımdı. Çünkü iki farklı teknolojik altyapıya sahip teknolojiyi bir araya getirmek amaçlanıyordu.  

Hawker’ın silahlarını Puma’ya entegre etmek için yapılması gereken teknik çalışmalar 13 ay sürdü.  Çünkü bu üç silah sisteminin balistik yapıları, yörüngeleri farklılık gösteriyor. 30mm silahın kendi veri yapısı ve gereklilikleri var. Böylece Puma’lar nakliye kabiliyetinin yanında silah taşıma yetisi de kazandı.

SİLAH TEKNOLOJİSİNDEKİ YENİLİKLER

Lübnan Hava Kuvvetleri farklı teknolojileri de kendi kullanımı için modifiye etmekte. 2015 yılında envanterine Copperhead M712 roketlerini kattı. 15mm kalibreli bu roket lazer güdümlü olarak da çalışabilmekte. Fakat yer şekillerinin yüksek ve engebeli olması sebebiyle bu füzeler sadece karadan ateşlenmekteydi.

Fakat Cessna Caravan’ların lazer güdüm teknolojisinin M712 Copperhead sistemi ile uyumlu olduğu anlaşıldı. Olası riskler ve başarılı olma ihtimalleri de gözününe alındı ve deneme çalışmaları başladı. Test süreci de olumlu sonuç verdi. DAESH’e karşı gerçekleştirilen bir saldırıda tek bir pilot 18 farklı hedefi bir saatlik içinde vurdu.

Bu etkin performans ABD ve ABD Hava Kuvvetlerinin de dikkatini çekti. Gelen uzmanlar yerinde yaptıkları incelemeler sonucunda M172’leri benzer bir şekilde kullanacak.

Lübnan Hava Kuvvetleri küçük de olsa yaptığı atılımlarla terörle mücadelede etkin bir güç olduğunu kanıtladı. Yenilikçi yaklaşımı sayesinde elindeki kısıtlı imkanlarla etkin sonuçlar aldı.

GELECEKTEKİ YENİLİKLER

LAF gelecekte de elindeki uçak sayısını artırmayı planlıyor. Altı yeni Tucano daha alınması planlanıyor. 2021’ de altı adet Mc Donnell Douglas MD-530G çok rollü helikopteri testim alınacak. Eskiyen Gazeller yerine gelen bu helikopter lazer güdümlü füzeleri de ateşlemekte. Puma helikopterleri sadece nakliye amaçlı kullanılacak. Ayrıca filoda bulunan UH-1 Hueys helikopterleri UH-1H-II modeline yükseltilecek. Atıl kalan Augusta Bell AB-212 helikopterleri de yeniden uçar hale getirilmekte. Bu projeler sayesinde LAF etkin sınır koruma ve anti terör faaliyetlerine devam edebilecek.