Gökçe Boztepe

Şu planör dedikleri...

  • Son Güncelleme: 12/09/17 20:21:06
  • 0

Yazar kadromuza katılan Pilot Gökçe Boztepe, ilk yazısında havacılığın farklı bir boyutu ‘motorsuz uçuş’ yani planörcülüğü anlatıyor. Nasıl başladı, Türkiye’ye hangi koşullarda girdi? Planörler ne tür sınıflara ayrılıyor?

İstanbul Göztepe ve Galatasaraylı dört havacılık tutkunu 16 Mart 1934 yılında planörle ülkemizde ilk uçuşu gerçekleştirmişlerdir.

Türkiye’de kurumsal olarak planörcülüğe geçiş 1935 yılında Atatürk’ün emri ile Ankara’da Türk Hava Kurumu Planörcülük Okulu adı ile hayat bulmuştur. Başlangıçta yurt dışından iki planör pilotu davet edilmiş ve bu pilotlar Türk gençlerini yetiştirmişlerdir.

İlk olarak yetişen gençlerden 8’i öğretmen olmak ve tecrübe kazanmak için ülke imkanları ile yurtdışına gönderilmişlerdir.  Türkiye’de kalan diğer pilotlar ülkenin dört bir yanını uçak arkasında (römork uçuşu ) planörler ile dolaşarak halka havacılığı tanıtma uçuşları gerçekleştirmişlerdir.

Bu çalışmalar çok iyi sonuç verince 1936’da 5 il merkezinde uçuş kursları açılarak Türk gençlerini gökyüzü ile tanıştırmışlardır. 1936 yılının Temmuz ayında Yüksek Planörcülük Kampı açılmış ve sayıları her geçen gün artan öğrencilere daha fazla uçuş yaptırabilmek adına il merkezlerindeki kursların sayısı artırılarak ülke planörcülüğüne hız verilmiştir.

Türkiye’de planörcülük 1937’e kadar orta , lise ve yüksek eğitim almış gençlere hizmet verirken , 1937-1946 arasında askeri öğrencilere  de verilerek bu alanda da pilot temel eğitimi planör ile yapılamaya başlanmıştır.  Askeri öğrencilere verilen eğitimden sonra başarılı olan öğrenciler direk hava okullarına gönderilmişlerdir.

1946’da THK 1950 yılında yapılacak olan Hava Kuvvetleri protokolüne kadar sadece sivil öğrencilere eğitim vermeye devam etmiştir. 1951’de gerçekleştirilen protokol ile aynı sene açılan Hava Harp Okulu’na alınacak öğrencilerin ilk deneme uçuşları kurum tarafından planörler ile yapılaması karara bağlanmıştır.

PLANÖR İLE UÇUŞLAR NASIL BAŞLADI

Havacılığın büyük öncülerinden İngiliz Mucit Sir George CAYLEY 1809 yılında pilotsuz uçan bir planör prototipi yaptı. Cayley 1853 yılında , 80 yaşındayken ilk insanlı planör uçuşunu gerçekleştirdi. Bu planörün kumanda sistemi olmadığı için uçan kişinin uçuş bilgisine ihtiyacı yoktu.

Sonraki 50 yıl içinde , İngiltere’de W.S Henson ve John Stringfellow , Fransa’da yüzbaşı Jean Marie Le Bris planör ile uçuş denemeleri yaptılar. Almanyada Otto Lilienthal kuşları izleyerek yatay ve dikey kuyruk yüzeyleri olan, kuş kanadına benzeyen kanatlara sahip planörler yaptı. Planöre asılarak uçuş gerçekleştirilen bu modelde bir uçuşunda 275 mt yükselen Lilienthal , 1896 yılında bir uçuş kazasında öldü.

Planörcülük,  1. Dünya savaşının sonuna kadar gelişme gösteremedi. Savaştan sonra Almanya ve Avusturya’nın uçak imal etmesi ve Hava Kuvvetleri kurması yasaklandığı için planörcülüğe yöneldiler ve süzülerek yükselebilen ilk planörü 1922 yılında ima ettiler.

2.Dünya savaşı başladığında dünyanın dört bir yanında planör uçuş kampları ve okulları yaygınlaşmıştı.  2. Dünya savaşı sırasında her iki taraf askerlerini ve yükleri taşımak için büyük planörler inşa ettiler ve bu planörleri savaşta kullandılar.

PLANÖRCÜLÜK NEDİR?

Üzerinde hiçbir güç kaynağı olmadan, hava akımlarından ve coğrafi koşullardan faydalanarak uçabilen sabit kanatlı hava taşıtı. Kısaca motorsuz uçuş olarak adlandırılabilir. Planör , uçucu personelin yetiştirilmesi ve az masrafla büyük kitlelerin havacılığa kazandırılmasını sağlayan en basit hava aracıdır.

Çok geniş uçuş kabiliyetine sahip olan planör, eğitim uçuşu ile başlayarak , saatlerce devam eden yüksek irtifa ve uzun mesafeli uçuşlar ile pilotaj kabiliyetini önemli ölçüde artıran bir hava aracıdır. planör , dünyada önemli bir hava spor branşı olarak gelişmektedir.

Planörcülük ; havacılık tekniğinin önemli ölçüde gelişmesinin sağlayan planör uçuşları , bilgi ve beceri yönünden gençleri geliştirirken , gençlere havacılık disiplinini aşılamaktadır.

Planörcülük havacılığın pratik çalışmalarının esası olup , toplum sporu oluşu ile intizam ve uçuş disiplini kaynağıdır. Kişinin kendine güveni motorsuz uçuşlar ile en yüksek seviyeye ulaşır.   Planörcülük yüksek kültürel bir sanattır ,havacılık ve uçuş tekniğinin bilimsel adıdır. Motorsuz uçuş , başlı başına gelişmiş  bireysel teknikler ile yapılan uçuştur. Yüksek havacılık kültürü ve tekniğinin başlıca ögesidir.

PLANÖR ÇEŞİTLERİ

Hafif sınıf Planörler

Tek kişilik 80 kg , çift kişilik 120 kg ağırlığında olan oldukça hafif malzemeden üretilmiş planörler Hafif Sınıf Planörlerdir. Uluslar arası havacılık kurallarına göre bu sınıf planörler tescil gerektirmezler. Sportif amaçlı ve yamaçtan kalkış yapabilen veya araç ile çekilerek yükselen planörlerdir.

Alüminyum Hafif Sınıf Planör ( Keçi )

Keçinin videolarını Youtube dan Goat Glider Turkey sayfasından takip edebilirsiniz.

Dünya Sınıfı Planörler ;

Yükselen maliyetlerden sonra FAI Planör Komisyonu ortalama bir aile otomobilinin yarısı maliyetinde bir planör tasarlamak için yarışma düzenledi. Yarışmayı Polonya PW5 ‘’SMYK’’ tasarımı kazandı. Bu modelin dünya çapında üretilmesi ve satılması umulduğu için , bu mono tip rekabet sınıfına ‘’Dünya Sınıfı ‘’ adı verildi. 13.5 metrelik bu tasarım yarışmalarda standart olarak kullanılacak ve sadece handikap puanlaması ile dereceler belirlenecekti.

13.5 mt kanat açıklığına sahip bu planörden Türk Hava Kurumu Planör Uçuş Okulu müdürlüğü envanterinde de iki adet mevcuttur.

Standart Sınıf Planörler ;

Kanat Açıklığı 15 metre ve flap mekanizması bulunmayan  planörler... Standart sınıf yarışmalarında kullanılan modeldir. 

15 metre sınıfı Planörler ;

Yarışma sınıfı , maksimum kanat açıklığı 15 mt olan , flap mekanizmasına sahip planördür.

18 mt sınıfı Planörler ;

Açık sınıf planörlerin maliyetlerini azaltmak için üretilen bir sınıftır. Maksimum kanat açıklığı 18 metredir. Flap mekanizması mevcuttur. Yarışma planörüdür.

Açık sınıf Planörler

Kanat açılığı 18 metreden fazla olan planörler.

Kaynak: www.kokpit.aero

Facebook

Kokpit Aero

Yorum Yap

YAZARLAR