Türkiye'de kış merkezleri nerede?

  • 20/12/2014 11:23

RAPORUN BİRİNCİ BÖLÜMÜ

YAPAY KAR YAĞDIRIYORLAR: Son birkaç yıldır karın yağmaması nedeniyle sıkıntı yaşayan ve önemli ölçüde zarar eden Türkiye’deki dağ otelleri de artık yapay kar yağdırma yatırımına yöneldiler. Yapay kar yağdırma sistemi sayesinde kar garantisi veren oteller, eylül ayından başlayarak kış dönemine yönelik olarak erken rezervasyon almaya bile başladılar.

TÜRKİYE’DE KAYAK MERKEZİ SAYISI 50’Yİ AŞTI: Türkiye’de Turizm Bakanlığı tarafından belirlenmiş olan Kış Turizm Koridoru’nun içinde Erzincan, Erzurum, Ağrı, Kars ve Ardahan bulunuyor. Bu koridor boyunca kış sporlarının ve bu illerde yer alan turizm merkezlerinin geliştirilmesi çalışmaları öncelikle yürütülüyor. Turizm Bakanlığı tarafından kış sporları turizmine yönelik olarak ilan edilmiş toplam 28 bölge var. Ancak Bakanlık dışında çeşitli idareler tarafından kayak merkezi olarak belirlenen ya da hedef gösterilenlerle birlikte bu sayı 51’e ulaşmış durumda. Turizm Bakanlığı belgeli tesislerden hareket edildiğinde yatak kapasitesi 9 bin 549 ile Türkiye’nin potansiyeli ile karşılaştırılamayacak düzeyde düşük. Ancak planlamalar bu rakamın 78 bin 645’in üzerine çıkarılması yönünde.

PALANDÖKEN’DE YATAK KAPASİTESİ ULUDAĞ’DAN ÇOK: Mevcut yatak kapasitelerine bakıldığında, Erzurum Palandöken’in yatak kapasitesi 2 bin 466 olarak ortaya çıkıyor. Buna karşılık Bursa Uludağ’daki yatak kapasitesi ise bin 600 düzeyinde. Hedefler ise her iki merkezde de yatak kapasitelerinin yaklaşık 4 katına çıkması yönünde.

TABLO 4:  EN ÇOK YATAK KAPASİTESİ PALANDÖKEN'DE

 

Yatak Kapasitesi

Mevcut mekanik tesisler

 

Mevcut

Hedef

Adet

Kapasite (kişi/saat)

Uzunluk (m)

Erzurum Palandöken

2.466

8.850

16

24.563

25.788

Bursa Uludağ II.Gelişim Bölgesi

1.600

4.300

20

15.000

18.514

Bolu Köroğlu Dağ Turizm Alanı

1.580

4.000

14

7.000

10.380

Kayseri Erciyes Kış Sporları TM

920

6.000

15

22.750

25.689

Kastamonu Çankırı Ilgaz Kış Spor.

917

1.300

2

1.439

1.593

Kocaeli Karteme TM

800

1.000

4

6.400

3.250

Kars Sarıkamış Kış Sporları TM

639

12.000

3

4.148

5.573

Isparta Davraz Dağ Kış Sporları TM

467

1.600

4

3.800

3.577

Çankırı Ilgaz Kadınçayırı Yıldıztepe

60

400

1

1.200

1.588

Bayburt Kop Dağı TM

60

810

1

600

1.220

Gümüşhane Zigana Turizm Merkezi

40

470

1

843

661

Erzincan Ergan Dağı

-

8.000

3

3.450

6.967

Samsun Ladik Akdağ Kış Sporları

-

800

1

800

1.360

Denizli Tavas Bozdağ

-

2.250

1

500

612

Mersin Tarsus Gülek Karboğazı

-

8.000

-

-

-

Gümüşhane Çakırgöl Kış Sporları

-

5.600

-

-

-

Ardahan Yalnızçam Uğurludağ

-

4.250

-

-

-

Antalya Alanya Akdağ Kış Sporları

-

3.000

-

-

-

Sivas Yıldız Dağı Kış Sporları TM

-

1.600

-

-

-

Muğla Fethiye Seki Eren Dağı TM

-

1.500

-

-

-

Aksaray Hasandağı Kış Sporları

-

1.235

-

-

-

Gümüşhane Süleymaniye Kış Spor.

-

1.180

-

-

-

Artvin Kafkasör

-

500

-

-

-

Antalya Alanya Akseki TM

-

-

-

-

-

Bitlis Sapgör Kış Sporları TM

-

-

-

-

-

Düzce Gölkaya Kardüz Yaylası

-

-

-

-

-

Malatya Hekiman Yamadağı

-

-

-

-

-

Rize İkizdere Ovit Dağı Kış TM

-

-

-

-

-

TOPLAM

9.549

78.645

86

92.493

106.772

* Kaynak: Turizm Bakanlığı.

BÖLÜM 2: DÜNYADA KIŞ TURİZMİ

DÜNYADA 2 BİNİN ÜZERİNDE KAYAK MERKEZİ BULUNUYOR: Bugün dünyada 10'u kapalı kayak tesisi bulundurmak üzere toplam 80 ülkede kayak tesisi bulunuyor. Kayak yapılabilir alan olarak bakıldığında dünyada 5 bin ila 6 bin alan olduğu hesaplanıyor, ancak bunların sadece 2 bin kadarında kayak merkezi var. Toplam telesiyej sayısı da 26 bin 934. Kış turizmine uygun dağlardaki toplam yatak kapasitesi 6 milyon seviyesinde. Sektörün büyük çoğunluğu yıllık ziyaretçi sayısı 100 bin ve üzerinde olan kayak merkezlerinde faaliyet gösteriyor. Bu tür kayak merkezlerinin sayısı toplamın yüzde 20'sini oluştursa da kayakçıların yüzde 80'ini ağırlıyor.

TABLO 5: KAYAK MERKEZLERİNİN %36'SI ALPLER'DE

(%)

Alpler

Batı Avrupa

Doğu Avrupa ve Orta Asya

Amerika

Asya Pasifik

Kayak merkezi dağılımı

36

12

12

22

18

Telesijyej dağılımı

40

16

15

15

14

BÜYÜK KAYAK MERKEZLERİNİN YÜZDE 83'Ü ALPLER'DE FAALİYET GÖSTERİYOR: Dünyadaki kayak merkezlerinin yüzde 36 ile önemli bir kısmı Alpler'de yer alıyor. Bilindiği üzere, Orta Avrupa’da yer alan Alpler, İsviçre, Avusturya, Fransa ve İtalya boyunca uzanıyor. Bunu yüzde 22 ile Amerika, yüzde 12'şerlik pay ile Batı Avrupa ve Doğu Avrupa-Orta Asya bölgesi takip ediyor. Telesiyej dağılımında ise Alpler'in yüzdesini biraz daha artırarak yüzde 40'a çıkardığı göze çarpıyor. Yıllık ziyaretçi sayısı 1 milyonun üzerine çıkan 47 kayak merkezi bulunuyor, bunların da yüzde 83'ü yine Alpler'de faaliyet gösteriyor.

 

TABLO 6: EN ÇOK KAYAKÇIYI LA PLAGNE AĞIRLIYOR

Sıra

Bölge

Yılda ağırladığı kayakçı sayısı

1

La Plagne

2,6 milyon

2

Saalbach Interglemm Leogang

2,3 milyon

3

Skiwelt Wilder Kaiser-Brixental

2,2 milyon

4

Les Arcs

2,1 milyon

5

Ischgl/Saumnaun Silvretta Arena

2 milyon

6

Whistler Blackcomb

1,9 milyon

7

Courchevel Meribel Mottaret

1,8 milyon

8

Val Thorens

1,7 milyon

9

Vail

1,6 milyon

10

Breckenridge

1,5 milyon

İKİ KAYAKÇIDAN BİRİ APLER’İ TERCİH EDİYOR: Dünyada kayakçıların tercih ettiği bölgelere bakıldığında da, dünya kayakçılarının yüzde 45'inin Alpler'i tercih ettiği dikkat çekiyor. Bir başka deyişle neredeyse dünyadaki 2 kayakçıdan 1’i Alpler bölgesini tercih ediyor. Bu bölgeyi sırasıyla Amerika, Asya Pasifik, Batı Avrupa ve Doğu Avrupa-Orta Asya bölgeleri takip ediyor.

TABLO 7: DÜNYADA KAYAKÇILARIN YÜZDE 45'İ ALPLER'E GİDİYOR

Bölge

Kayakçı turistlerden aldığı pay (%)

Alpler

45

Amerika

21

Asya Pasifik

14

Batı Avrupa

11

Doğu Avrupa-Orta Asya

9

FRANSA VE AVUSTURYA'DA 14'ER TANE 'MİLYON'LUK KAYAK MERKEZİ VAR: Dünyada kayak merkezi sayısı binlerle ifade edilse de esas yoğunluk Fransa ve Avusturya'da yoğunlaşmış durumda. Büyük kayak merkezi olarak tanımlanan ve yıllık ziyaretçi sayısı 1 milyon ve üzeri olan kayak merkezlerinin önemli bir kısmı bu iki ülkede bulunuyor. Fransa'da 14, Avusturya'da 14 olmak üzere toplam 28 kayak merkezi yılda 1 milyon ve üzerinde kayakçı ağırlıyor. Yine bu tanıma uyan kayak merkezlerinin toplam sayısı ise 44. Milyon ve üzeri kayakçı ağırlayan ülkeler listesinde İsviçre 6 merkez ile 3'üncü sırada yer alırken, bunu 5'er merkezle ABD ve İtalya takip ediyor.

TABLO 8: MİLYON VE ÜZERİ ZİYARETÇİLİ KAYAK MERKEZLERİNDE FRANSA VE AVUSTURYA LİDER

Sıra

Ülke

Milyon ve üzeri ziyaretçisi olan kayak merkezi sayısı

1

Fransa

14

2

Avusturya

14

3

İsviçre

6

4

ABD

5

5

İtalya

5

BÖLÜM 3: HEDEFLER

RAKİPLER BÜYÜK VE İDDİALI: Kış turizminde büyümek ve potansiyelini kullanmak isteyen Türkiye’nin dünyadaki rakipleri oldukça büyük ve zorlu. Son rakamlara bakıldığında kayak merkezi sayısında Japonya 547 ile dünya lideri. Onu 498 tesis ile Almanya, 481 tesis ile ABD izliyor. Türkiye’de bu rakam günübirlik kayak merkezlerinin de dahil edilmesi ile 51 düzeyinde. Türkiye kış turizminde büyümek için adımlar atarken bir yandan da ileriye dönük yatırımlar da planlıyor. Bunlardan biri de 2026 Kış Olimpiyatları. Yapılan çalışmalarda Türkiye’de 48 ilde kayak yapılabileceği tespit edilmiş durumda. Turizm Bakanlığı tarafından yaptırılan bir çalışmaya göre Türkiye’de 1000 metreden yüksek 435 adet dağ bulunuyor. Türkiye’nin bütün bölgelerinde özellikle de Doğu Anadolu’da büyük bir kış turizmi potansiyeli mevcut.

 

TABLO 9: TÜRKİYE KAYAK MERKEZİ SAYISINDA 18'İNCİ SIRADA

Sıra

Ülke

Kayak merkezi sayısı

1

Japonya

547

2

Almanya

498

3

ABD

481

4

Çin

350

5

İtalya

349

6

Fransa

325

7

Kanada

288

8

Avusturya

254

9

İsviçre

240

10

İsveç

228

18

Türkiye

51

 

 

KIŞ TURİZMİ MASTER PLANI HAZIRLANACAK: Kış turizminde Türkiye’nin rakiplerinin arasından sıyrılıp daha çok tercih edilen bir destinasyon haline gelmesi için bir master planı hazırlanacak. 2015 yılında açıklanması beklenen master planı ile birlikte Türkiye’de hangi bölgelerin kış turizmi potansiyel taşıdığı belirlenecek ve bu bölgelerin hangilerinin öncelikli alan olduğu ortaya konacak. Ayrıca, kış turizmi merkezlerine yönelik yatırım planlaması yapılacak ve kış turizm merkezlerinde yeni işletmecilik modelleri geliştirilecek. 

 

KIŞ TURİZMİNİN SAĞLADIĞI FAYDALAR:

 Kış turizmi, mevsimsellik sorunun aşılmasında, dönemsel olarak atıl kalan kapasite ve iş gücünün ekonomiye kazandırılmasında büyük rol oynuyor.

Turizmin 12 aya yayılmasında en önemli rollerden birine sahip.

İstihdam açısından bölgesel talep yaratıyor.

Yaz aylarında çalışan ve kışın işsiz kalan vasıflı turizm personeline bir dönem daha iş yaratıyor.

Bölgeye yatırım ve bölge halkına gelir kazandırıyor.